Dit was een gezamenlijk schrijfspel. Lees het resulterende verhaal hieronder.

Onderwerp: Kunstenaarschap

For Instance He Didn't Like Trees

Essay door Maria Barnas – 5 jaren, 9 maanden geleden
For Instance He Didn't Like Trees

When he came to our house - we had only this one armchair
where he would sit comfortably - he would have his back
turned to the trees because you could see a garden through
our front windows. We could see the trees.
So he would turn his back. They bothered him a lot.


Virginie Pevzner* in een gesprek over Piet Mondriaan

Naar aanleiding van het plezier dat men kan hebben
in het werk van Piet Mondriaan of Mondrian
zoals hij zelf liever heette in Parijs en New York
waar ik moeite mee heb alsof hij dichterbij mij staat
wanneer hij Nederlands klinkt en waarom
zou ik dat willen wanneer men de vraag zou stellen
of hij humor had zag ik een meubelstuk wringen.

De eerste keer dat ik Mondriaan zag stond hij stokstijf
in zijn atelier de ellenboog een scherpe hoek in de zij.
De zijden van een ruitenschilderij sterk en waarachtig
evenwijdig met zijn onder- en bovenarm.
Ik hoopte dat deze houding een grap was opdat ik anders
naar zijn werk en hem zou kunnen kijken.

Ik had Martinus Nijhoff** nee ik had zijn Netty***
nee ik had haar Marlow**** nodig die Netty nodig had
die Martinus op haar beurt nodig had om Mondriaan
opnieuw te kunnen zien en misschien wel voor het eerst.

De vrouwen die met Mondriaan dansten
of het probeerden omdat hij het zo graag deed
zeiden dat ze liever met een ander dansten.
Zijn heupen beschreven hoeken en haken
lijnen en hortten en kraakten

en zijn liefde voor de improviserende Josephine (zie afbeelding 3)
zijn liefde voor muziek en het idee van een nieuwe
schoonheid een nieuwe tijd bewegen zich soepel
terwijl de schilder zijn penselen evenwijdig
aan de wanden schikt en welk verdriet
aan zijn volharding ten grondslag ligt
vermeldt de geschiedenis niet.

Het atelier sluit zich als een van zijn schilderijen
op in een compositie van regels en lijnen
waaraan een enkele plastic bloem feminien
in het Frans in een vaas en een onwaarschijnlijk
golvend eenpersoonsbed ontsnapt.

*
Virginie Pevzner, vriendin van Piet Mondriaan.
Bron: Im Atelier von Mondrian, een film van François Lévy-Kuentz.

**
‘Er valt een man langs het raam naar beneden’ zei de dichter Martinus Nijhoff nogal droogjes op een avond rond 1934 in een Chinees restaurant in Utrecht tegen zijn tafelgenoten. Naar verluidt had de Chinese kok plotseling de Chinese kelner uit het keukenraam boven het eetzaaltje gegooid en zo vermoord.’
Bron: Oud Utrecht, nr. 82 (augustus 2009), pp. 88–94.

***
In 1929 ging Netty, echtgenote van Martinus Nijhoff, naar Parijs, samen met haar zoontje. Daar maakte ze kennis met de Engelse beeldend kunstenares Marlow Moss, die haar geliefde zou worden. Het rustige leven inspireerde haar tot schrijven, wat in 1930 resulteerde in de publicatie van twee hoofdstukken van Twee meisjes en ik in De Gids.
Bron: Wikipedia

****
Marjorie Jewel “Marlow” Moss (1889 – 1958), also known as Marlow Moss, was a biological realist, a recluse, a persona non grata, a phenomenon, an Amazon. She was a British, lesbian, Constructivist artist. She was also a woman, a Modernist, and a Neo Plasticist, a disciple of Piet Mondrian, and a student of Léger. She was a painter and a sculptor. She was a drag-king. She was a contemporary of Georges Vantongerloo, Jean Gorin, and Max Bill. Added to the list of adjectives could also be ‘middle class’, or even ‘upper-middle-class’, and Jewish, but then again she was also an atheist and an existentialist. Moss disrupts and subverts the narratives that could include her. This resistance to categorisation is a large factor in Moss’s obscurity; she is omitted from the histories, because she does not fit in. To date she is most consistently approached in reference to Mondrian, a context that casts her in the role of follower, or worse: imitator, a role that’s far beneath her.


Bron: informatie bij tentoonstelling van Sarah Crowner, Kunstverein Amsterdam, waar tot 22 juni 2013 een schilderij van Marlow Moss hangt, een werk dat de originaliteit van Mondriaan ter discussie stelt.
Sinds ik dit schilderij van Moss zag, kijk ik anders naar de doeken van Mondriaan. Ze zijn niet langer alleen maar van een betweter, maar mogelijk ook van iemand die anderen van invloed kon laten zijn op zijn werk. Iemand die zich openstelde. Zich wel eens liet verrassen. Mogelijk zelfs humor had. De strepen zijn er minder rechtlijnig van geworden. Ze zoeken een nieuwe richting.